NHO-sjefen spår meir uro: – Bekymringa blir større

(NPK-NTB-Bibiana Piene): Ein verdsorden i oppløysing dannar bakteppet for NHOs store årskonferanse onsdag. – Eg er bekymra, seier NHO-sjef Ole Erik Almlid.

– Situasjonen er krevjande. Den regelstyrte verdsordenen er under stort press. USAs president Donald Trump har sett uvissa i system, og bekymringa blir større og større, seier Almlid til NTB.

Onsdag trommar NHO saman det som kan krype og gå av næringslivstoppar, politikarar og ekspertar til årskonferanse på Nova Spektrum i Lillestrøm.

Sjå direktesending frå konferansen (ekstern lenke)

Ta pulsen på verda
Blant talarane i år er leiar for Verdshandelsorganisasjonen (WTO) Ngozi Okonjo-Iweala, nobelprisvinnar i økonomi James Robinson og statsminister Jonas Gahr Støre (Ap).

Konferansen vil både ta pulsen på korleis det står til med verda, tryggleik og beredskap og dessutan korleis Noreg må forhalde seg til ein ny røyndom.

Gjennom det heile går behovet for føreseielegheit som ein raud tråd.

– Dessverre, kan ein seie, har vi treft ekstremt godt med programmet i år, seier Almlid.

Sjølv er han veldig spent på kva linjer WTO-sjefen vil trekkje opp, og kva Robinson vil ha å seie om skvisen Europa er imellom USA og Kina.

Spår meir uro i 2026
2025 vil truleg gå inn i historia som eit særs uroleg år, der Trump har snudd opp ned på verdsordenen.

– Trur du det blir betre i 2026?

– Nei, eg trur vi skal førebu oss på at 2026 vil bli eit ganske uroleg år. Det er eigentleg ingen grunn til å tru noko anna. Vi har byrja året med det som har skjedd i Venezuela, og trusselen om Grønland. Det er ingen grunn til å tru at Trump-administrasjonen og Trumps tilnærming til handel kjem til å endre seg. På ingen måte, seier Almlid.

– Ein må jo erkjenne at det ein trudde var veldig solide strukturar, som den regelstyrte verdsordenen, er i oppløysing. Verdsøkonomien har så langt tolt dette ganske godt. Men jo lenger det går med denne uroa, jo verre blir det. Og effekten blir større på sikt. Så eg er ganske bekymra.

Mellom anna er NHO-sjefen uroleg for at vanskelege tider skal gå ut over investeringsviljen.

– Det vi må gjere her i Noreg, er å sikre mest mogleg føreseielegheit. Det handlar om skatt og om å sikre Noreg som kraftnasjon. Og om å gjere det enklare å drive bedrift, seier Almlid.

– Noreg ekstra utsett
Også i næringslivet aukar bekymringa, og Almlid peikar på at proteksjonistiske krefter er på frammarsj i Europa.

Som NTB omtalte førre veke, er no tre av fire av NHOs rundt 34.000 medlemsbedrifter urolege for at marknadstilgangen til EU vil krympe framover. Det er særleg EUs toll på jernlegeringar som har gitt grobotn for bekymringa.

Saka viser at EØS-avtalen ikkje lenger gir tilstrekkeleg tryggleik og føreseielegheit for bedriftene, meiner Almlid.

– EØS-avtalen gir ikkje lenger det same vernet som vi trudde for nokre år sidan. Så er Noreg også ekstra utsett, som ein liten og open økonomi, det må vi berre erkjenne.

(©NPK)