Kor lang tid går det før eit løfte er brote?

I mars 2022 lova regjeringa og dåverande næringsminister Jan Christian Vestre at Innovasjon Norge sitt kontor i Ålesund skulle bli tilført minst ti stillingar. 

Bakgrunnen var at den raudgrøne regjeringa bestemte seg for å droppe etableringen av Eksportstrategirådet i Ålesund - slik Solberg-regjeringa hadde gått inn for. I staden skulle Innovasjon Norge og Eksfin sine kontor i byen bli styrka betydeleg. 

«Vi står ved forventningene om de nye jobbene i byen, sa Vestre til Nett No.

Innovasjon Norge som på det tidspunktet hadde 15 tilsette i Ålesund, skulle bli tilført ti nye stillingar «over noe tid», som det blei uttrykt. Med andre ei kraftig opptrapping frå den dåverande situasjonen.

I tillegg skulle Eksfin, som hadde ei stilling i Ålesund frå før, få ei stilling til ved kontoret. 

– «Over noe tid», er iallfall kortere enn «over tid», men stillingen i Eksfin vil komme relativt raskt, sa statsråd Vestre i mars 2022.

Ap-ministeren har sine ord i behald når det gjeld styrkinga av Eksfin. Tidleg i 2023  var ein ekstra tilsett, Kaare Haahjem som jobba annakvar veke i Oslo, på plass ved Ålesund-kontoret.

Når det gjeld satsinga på Innovasjon Norge i byen har lite skjedd. Då Vestre kom med sine løfter hadde Ålesund-kontoret som nemnt 15 personar i arbeid. 

I dag er dei 16 tilsette etter at det er tilført ein ekstra tilsett som jobbar nasjonalt med reiseliv frå Ålesund-kontoret. 

Regiondirektør Helge Gjerde i Innovasjon Norge Møre og Romsdal opplyser til Nett No at han ikkje har fått signal om at det kjem fleire ressursar med det første. Og ut frå forslaget til neste års statsbudsjett og dei politiske signala elles, ser ikkje Gjerde det som sannsynleg at dei kjem heller.

Det høyrer med til historia at Innovasjon Norge har vore gjennom fleire rundar med innsparingar i åra etter at løfta blei gitt. I budsjettet neste år er det føreslått nye kutt. 

Det er samtidig verdt å minne om at ideen om å etablere Eksportstrategirådet i Ålesund oppstod etter det var føreslått å flytte heile Eksfin ut av Oslo - til Vestlandet med hovudkontor i «sunnsmørshovedstaden».

Landsdelen tapte kampen om dei 140 arbeidsplassane, men eit fleirtal i Stortinget bad samtidig om ein meir desentralisert struktur av dei samanslåtte etatane. Regjeringa sitt arbeidet i etterkant med å etablere Eksfin-kontor i Bergen og Stavanger - med éin og to tilsette - kan knappast seiast å oppfylle det vedtaket. 

Tanken bak Solberg-regjeringa sitt forslag om å etablere Eksportstrategirådet i Ålesund var truleg god. Det handla om å flytte ressursar ut frå Oslo til distrikta der eksporten faktisk skjer. 

Nærleik til eit næringsliv med kunnskap og erfaring om korleis ein lukkast med eksport, var ein av grunngjevingane for at kontoret skulle plasserast nettopp på Sunnmøre. Slik meinte ein det var mogleg å få meir igjen for pengane som staten brukar på å subsidiere bedriftene sitt arbeid med å auke handelen med utlandet. 

Med Ap i spissen blei ideen torpedert. I staden oppretta regjeringa eit Nasjonalt Eksportråd med tilhøyrande sekretariat i Oslo. «Dei som bestemmer skal framleis bu i Oslo», skreiv Nett No i ei analyse etterpå. 

Som «plaster på såret» påpeika altså næringsministeren at dei stod for løftet om nye arbeidsplassar i Ålesund. 

Det er openbert at innfriinga av det løftet i beste fall har latt vente på seg. Og med tempoet som har vore til no – med eit Høgre og Frp som vil kutte kraftig i Innovasjon Norge – kan eit regjeringsskifte gjere heile diskusjonen overflødig.